Tiếp Xúc Với Chó Mèo Có Nhiễm Bệnh Sán Chó Không

Bệnh sán chó là gì?

Toxocara spp là một nhiễm trùng lây truyền từ động vật sang người (zoonosis) do giun tròn ký sinh thường được tìm thấy trong ruột của chó (Toxocara canis) và mèo (T. cati). Được gọi là bệnh sán chó hay còn gọi là giun đũa chó.

Bệnh sán chó (giun đũa chó), mèo ở người được bác sĩ Wilder phát hiện vào năm 1950 khi thấy có dấu hiệu giun sán trong võng mạc con người. Sau đó lại được bác sĩ Beaver đặt tên là "ấu dùng di chuyển bên trong nội tạng".

Bệnh sán chó thường lây bệnh cho người như thế nào?

Tác nhân gây bệnh là Toxocara canis hay Toxocara cati, một loài giun tròn thường được gọi là sán chó, mèo.

Sán chó, mèo sẽ đẻ trứng, trứng theo phân và ra ngoài môi trường sau 1 đến 2 tuần lễ các trứng này sẽ hoá phôi.

Đây là giai đoạn có thể gây bệnh cho người nếu nuốt phải trứng giun sán. Trẻ em là đối tượng dễ nhiễm bệnh nhất vì do thói quen đùa nghịch với đất cát, mà đất cát lại là nơi phát tán trứng giun sán do đặc tính phóng uế bừa bãi của chó, mèo.

Sau khi nuốt trứng vào cơ thể, các ấu trùng giun sẽ được phóng thích ra ngoài, đi xuyên qua thành ruột và đi theo đường máu di chuyển đến gan, phổi, hệ thần kinh trung ương. Tại đây các ấu trùng có thể sống sót trong cơ thể trong nhiều tháng và sau đó lại bị phản ứng viêm của cơ thể tiêu diệt các ấu trùng di chuyển hoặc khiến chúng ngưng phát triển, nhưng chỉ sau khi các ấu trùng này đã để lại tổn thương tại các mô.

Tiếp xúc với chó mèo có nhiễm bệnh sán chó không?

Do đặc điểm chó, mèo là những động vật rất gần gũi với con người, nên bệnh phân bố khắp thế giới và bất kỳ ai trên thế giới cũng đều có nguy cơ nhiễm bệnh sán chó.

Bệnh giun đũa chó, mèo ở Việt Nam chưa được nghiên cứu nhiều, một phần vì các triệu chứng lâm sàng không đặc hiệu, một phần vì việc xét nghiệm phân không được áp dụng được trong bệnh này vì giun không phát triển được đến giai đoạn trưởng thành và đẻ trứng trong ruột của con người.

Những năm gần đây có nhiều điều tra về huyết thanh học, chủ yếu với kỹ thuật ELISA nhưng chỉ được giới hạn ở một số địa điểm cụ thể và số mẫu chứa nhiều nên các số liệu khó nói lên tình hình nhiễm chung trong cả nước.

Tuy chưa có số liệu chính xác về tình hình của bệnh, nhưng nguy cơ lây nhiễm trứng giun sán chó, mèo ở người tại Việt Nam là rất cao, dẫn đến tình hình của bệnh không phải là thấp do việc nuôi chó, mèo trong nhà rất phổ biến và đa số các thú nuôi này không được tắm rửa thường xuyên hay chích ngừa phòng bệnh.

Một khảo sát về tình hình nhiễm giun tròn ở 177 con chó thì cho thấy tỷ lệ nhiễm Toxocara canis trong ruột chiếm từ 10% đến 25% và qua xét nghiệm phân thì có tỷ lệ là 22,8% đến 40%. Ngoài ra một khảo sát trên 90 mẫu rau sống được bán tại các siêu thị trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, số mẫu rau bị nhiễm trứng giun sán chó, mèo chiếm đến 67,7%.

Thói quen ăn rau, hải sản, thịt tái, sống, môi trường ô nhiễm, việc nuôi thú cưng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến nhiễm ấu trùng giun sán. Bệnh sán chó hiện nay có tỷ lệ nhiễm rất cao.

Do đó những trường hợp bị ngứa lâu ngày cần phải làm xét nghiệm máu để chẩn đoán giun sán trong máu gây ngứa, dị ứng da. Thông thường thì sau điều trị đặc hiệu giun sán, bệnh nhân sẽ hết ngứa trong vòng 3 tuần.

Phòng ngừa nhiễm sán chó

Giữ gìn vệ sinh cá nhân: rửa tay sạch trước khi ăn, nhà cửa phải được lau dọn sạch sẽ, ăn chín, uống sôi, nếu ăn rau sống phải rửa sạch và rửa dưới vòi nước đang chảy.

Nên tắm cho chó, mèo thường xuyên, khám sức khỏe định kỳ ở cơ sở thú y và xổ giun theo định kỳ. Thu gom và xử lý phân chó như phân người, không để chó ỉa bậy ở khắp nơi.

Nhiễm sán chó là bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, kể cả trẻ em. Bệnh có thể ảnh hưởng đến sức khỏe nếu không được phát hiện và điều trị sớm. Thậm chí là để lại nhiều di chứng nếu không được điều trị kịp thời. Và bệnh này thường sẽ không lây từ người sang người.

Bác sĩ. Nguyễn Ánh

PHÒNG KHÁM ÁNH NGA HÀ NỘI

PHÒNG KHÁM KÝ SINH TRÙNG HÀ NỘI

CHUYÊN GIA VỀ NGỨA VÀ GIUN SÁN

ĐC: 443 Giải Phóng, Phương Liệt, Thanh Xuân, HN

Điện thoại: 0985294298 - Hotline: 02473001318

Mở của từ 7h đến 17h, thứ 2 đến CN

Xét Nghiệm, Điều Trị Bệnh Giun Sán